Yüzde Hesaplama

Nasıl çalışır

Bu hesaplayıcı, günlük hayatta en sık karşılaşılan dört yüzde sorusunu kendi formülüyle çözer.

Sayının yüzdesi. Bir değerin %X'ini bulmak için değeri yüzde oranıyla çarpıp 100'e bölersiniz:

sonuç = değer × yüzde / 100

X, Y'nin yüzde kaçı. Bir kısmın bütüne oranını bulmak için kısmı bütüne böler, 100 ile çarparsınız:

yüzde = kısım / bütün × 100

Bütün sıfır olamaz — sıfıra bölme tanımsızdır, bu yüzden bu mod "bütün" alanına sıfır girildiğinde anlamsız bir sonuç göstermek yerine hata verir.

Yüzde değişim. Bir başlangıç değeriyle bir bitiş değeri arasındaki yüzde değişimi bulmak için:

yüzde = (bitiş − başlangıç) / |başlangıç| × 100

Paydadaki mutlak değere dikkat edin. Düz formülle (bitiş − başlangıç) / başlangıç hesaplanırsa, başlangıç değeri negatif olduğunda sonucun işareti tersine döner. Örneğin -100'den -50'ye gitmek aslında bir iyileşmedir — sayı 50 birim yukarı, sıfıra doğru hareket etmiştir — ama düz formül bunu -%50 olarak gösterir ve bu bir azalış gibi okunur. Bunun yerine |başlangıç| ile bölmek, sonucun işaretini sayının gerçek hareket yönüne bağlı tutar: pozitif her zaman "yukarı gitti", negatif her zaman "aşağı gitti" anlamına gelir, başlangıç değerinin işareti ne olursa olsun. Başlangıç değeri sıfır olamaz, çünkü sıfırdan başlayan bir değişimin tanımlı bir yüzdesi yoktur.

Bir sayıyı yüzde oranında artırma/azaltma. Bir değere yüzde eklemek veya çıkarmak için:

sonuç = değer × (1 ± yüzde / 100)

Eklenen ya da çıkarılan tutarın kendisi değer × yüzde / 100'dür; işaret artırma mı azaltma mı seçtiğinize göre belirlenir.

Örnekler

Sayının yüzdesi. 1.250 TL'lik bir ürüne %20 indirim uygulanıyor. İndirim tutarı 1.250 × 20 / 100 = 250 TL'dir; ürünün yeni fiyatı, indirim ayrı olarak "artır/azalt" modunda hesaplandığında 1.000 TL olur.

X, Y'nin yüzde kaçı. 180 soruluk bir sınavda 45 soru doğru yaptınız. Bu, (45 / 180) × 100 = %25'e karşılık gelir.

Yüzde değişim (normal durum). Bir işletmenin cirosu 80.000 TL'den 100.000 TL'ye çıktı. Değişim (100.000 − 80.000) / 80.000 × 100 = %25'tir, yani artıştır.

Yüzde değişim (negatif başlangıç değeri). Bir işletmenin kasa açığı -1.000 TL'den -500 TL'ye geriledi (önceki döneme göre daha az borçlu). Değişim (-500 − (-1.000)) / |-1.000| × 100 = %50'dir, yani artıştır — çünkü durum gerçekten iyileşmiştir, iki sayı da negatif olsa bile.

Yüzde oranında artırma/azaltma. 2.000 TL'lik bir fiyat %15 artırılıyor: eklenen tutar 2.000 × 15 / 100 = 300 TL'dir, yeni fiyat 2.300 TL olur. Aynı 2.000 TL'yi %15 azaltmak ise -300 TL'lik bir değişimle yeni fiyatı 1.700 TL'ye indirir.

Dikkat edilecekler

• Sıfır, geçerli bir "bütün" ya da başlangıç değeri değildir. "X, Y'nin yüzde kaçı" ve "yüzde değişim" modlarının ikisi de girdilerden birine böler; bu girdi sıfırsa sonuç matematiksel olarak tanımsızdır ve hesaplayıcı bir sayı yerine hata gösterir.
• Yüzde değişim ile puan farkı aynı şey değildir. Bir indirim oranı %10'dan %15'e çıkarsa bu 5 puanlık bir artıştır, ama başlangıç orana göre %50'lik bir artıştır. İki yüzdeyi karşılaştırırken sonuç metnini dikkatli okuyun.
• Yuvarlama yalnızca ekranda gösterim içindir. Hesaplayıcı arka planda tam hassasiyetle işlem yapar, gördüğünüz sayı ekranda yuvarlanmış halidir; sonucu bir tabloya kopyalayıp elle yapılan hesapla karşılaştırırsanız küçük yuvarlama farkları görmeniz normaldir.
• Negatif yüzdeler ve %100'ü aşan yüzdeler geçerli girdilerdir; "sayının yüzdesi" ve "yüzde değişim" modlarında -%20'lik bir oran ya da %250'lik bir artış birer hata değil, geçerli sonuçlardır.
• Her şey tarayıcınızda çalışır. Girdiğiniz hiçbir sayı bir sunucuya gönderilmez; hesaplama cihazınızda yapılır.